fa بررسی اثرات توام دود سیگار یا دود قلیان وبی حرکتی مزمن برسطوح سرمیTSH ، T3 و T4 در موشهای صحرایی نر عمومى General پژوهشي اصیل Original Research چکیده زمینه و هدف: مطالعات مختلف نشان می دهند که مصرف دخانیات می تواند عملکرد غده تیروئید را تحت تاثیر قرار دهد. هدف از این پژوهش، شناخت اثرات توأم دود سیگار یا دود قلیان وبی حرکتی مزمن برسطوح سرمیTSH ، T3 و T4 در موشهای صحرایی نر می باشد. روش بررسی: طی این تحقیق تجربی - آزمایشگاهی موشهای صحرایی نر نژاد ویستار به گروههای 5 سری شاهد، دریافت کننده دود قلیان، دریافت کننده دود سیگار، تحت بی حرکتی مزمن، و تحت بی حرکتی مزمن همراه با دریافت دود سیگار یا قلیان تقسیم شدند. نمونه ها به مدت 6 هفته تحت تجربیات آزمایشگاهی قرار گرفتند و پس از این مدت، نمونه های خونی از طریق خونگیری از قلب جمع آوری شدند. بعد از تهیه سرم، سطح هورمونهای TSH، T3 و T4 با استفاده از روش رادیوایمونواسی مورد سنجش قرار گرفتند. در نهایت داده ها با استفاده از آزمون آماری آنالیز واریانس یک طرفه، بین گروه ها مورد مقایسه واقع شدند. یافته ها: سطح سرمی هورمون TSH در کلیه گروه های تجربی نسبت به گروه شاهد، دچار تغییر معناداری نشد. سطح سرمی هورمونهای T3 و T4 در گروه دریافت کننده دود قلیان در مقایسه با گروه شاهد دچار افزایش معنادار شده (01/0>P)، در گروه دریافت کننده دود سیگار نیز نسبت به گروه شاهد، افزایش معناداری یافت ( به ترتیب 001/0>P و 01/0>P). از طرفی، اختلاف معناداری در سطح سرمی این هورمون ها بین گروه های تحت استرس بی حرکتی و گروه شاهد، مشاهده نشد. اما سطح سرمی هورمونهای T3 و T4 در گروه تحت بی حرکتی دریافت کننده دود قلیان و گروه تحت بی حرکتی دریافت کننده دود سیگار در مقایسه با گروه شاهد و گروه تحت بی حرکتی، دچار افزایش معناداری گردید (01/0>P). نتیجه گیری: نتایج بیانگر آنند که مصرف دود سیگار یا قلیان افزاینده سطح سرمی هورمونهای T3 و T4 است. بر این مبنا، از دیدگاه پاتوفیزیولوژیک، تاثیر دخانیات در ایجاد پرکاری تیرویید قابل توجه است. کلید واژه ها: دود سیگار، دود قلیان، بی حرکتی،TSH، T3، T4، موش صحرایی وصول مقاله:16/3/91 اصلاحیه نهایی:2/9/91 پذیرش:22/2/92 ABSTRACT Background and Aim: The results of different studies have shown smoking can influence functions of thyroid gland. The aim of this study was to determine the effects of cigarette or water pipe smoking and immobilization on serum levels of TSH, T3 and T4 in male rats. Material and Methods: In this laboratory experimental study, male Wistar rats were randomly divided into the following groups: control,rats exposed to cigarette smoke ,rats exposed to waterpipe smoke, chronically immobilized rats, and chronically immobilized rats exposed to cigarette or waterpipe smoke. Each group consisted of 5 rats. After 6 weeks blood samples were collected by cardiac puncture method. After obtaining serum, levels of TSH, T3 or T4 were measured by radioimmunoassay method. Data were statistically analyzed and compared among the groups by means of one way ANOVA. Results: Serum TSH levels were not significantly changed in experimental groups comaperd to control animals. Serum T3 and T4 levels were significantly increased in rats exposed to waterpipe smoke as compared to control animals (P<0.01). There were also a significant increase in T3 and T4 levels in the rats exposed to cigarette smoke compared to control rats (P<0.001 and P<0.01, respectively). Serum levels of T3 or T4 showed no significant alterations in immobilized rats, but significantly increased in immobilized rats exposed to cigarette or waterpipe smoke in comparison to control or immobilized animals (P<0.01). Conclusion: Our findings showed that exposure to cigarette and water pipe smoke can increase serum levels of T3 or T4 and may be a predisposing factor in the development of hyperthyroidism. Key Words: Cigarette, Water pipe, Immobilization, TSH, T3, T4, Rat. Received: Jun 6, 2012 Accepted: May 12, 2013 Conflict of interest: None declared دود سیگار، دود قلیان، بی حرکتی،TSH، T3، T4، موش صحرایی Cigarette, Water pipe, Immobilization, TSH, T3, T4, Rat. 47 54 http://sjku.muk.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-402&slc_lang=fa&sid=1 Rahim Ahmadi رحیم احمدی 540031947532846004568 540031947532846004568 No Islamic Azad University, Hamedan Branch دانشگاه آزاد اسلامی، واحد همدان Gholamreza Abedi غلامرضا عابدی Abedi01@yahoo.com 540031947532846004569 540031947532846004569 Yes Islamic Azad University, Hamedan Branch دانشگاه آزاد اسلامی، واحد همدان Vahid Asgari وحید عسگری 540031947532846004570 540031947532846004570 No Tehran University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی تهران