fa ارزیابی کیفیت بهداشتی هوای شهر سنندج و ارتباط آن با بیماریهای قلبی – تنفسی و تولد زودرس در سال‌های 1394 و 1395 عمومى General پژوهشي اصیل Original Research <strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف: </span></span></strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">در طی دهه&shy; های اخیر آلودگی هوا در مناطق شهری روند روبه افزایشی داشته است، به &shy;طوری&shy;که آلاینده &shy;های موجود در هوا در کوتاه مدت و بلند مدت سبب ایجاد بیماری&shy;های مختلف در جوامع انسانی شده است. در این راستاء، پایش کیفیت هوا به عنوان یکی از شاخص&shy;های مهم در تعیین آلاینده &shy;ها و میزان غلظت آن&shy;ها به کار برده می&shy;شود. از اینرو، هدف از این مطالعه، ارزیابی کیفیت هوای شهر سنندج و ارتباط آن با بیماری&shy;های قلبی- تنفسی و تولد زودرس در سال&shy;های 1394 و 1395 بود.&nbsp; &nbsp;</span></span><br> <strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">روش&shy; بررسی:</span></span></strong> <span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">در </span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">این مطالعه مقطعی (توصیفی-تحلیلی)، از اداره کل حفاظت محیط زیست استان کردستان داده&shy;های مربوط به آلاینده&shy; های هوای شهر سنندج (ذرات معلق، ازن، دی اکسید نیتروژن، مونوکسید نیتروژن، مونواکسید کربن و دی&shy;اکسید گوگرد) و از بیمارستان&shy;های توحید، بعثت و تامین اجتماعی داده&shy;های مربوط به میزان بیماران قلبی-تنفسی و تولدهای زودرس در سال&shy;های ۱۳۹۴ و 1395 &nbsp;بدست آمد. &nbsp;</span></span><span style="background:white;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">داده&shy;ها با استفاده از تحلیل سری زمانی آنالیز شدند.</span></span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span><br> <strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته &shy;ها: </span></span></strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">سطح آلاینده &shy;های هوا (به استثناء ذرات معلق بیشتر از ۱۰ میکرون) در سطح شهر سنندج در حد مجاز بود. تحلیل ریسک منتسب نشان داد که </span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">بیشترین تاثیر </span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">ذرات معلق بر افزایش تعداد </span></span><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">مرگ و میر منتسب به بیماری&shy;های قلبی بود. با وجود این، تحلیل سری زمانی رگرسیون پواسن ارتباط معنی&shy;داری را بین آلاینده &shy;های هوا و نرخ مرگ به دلیل مشکلات قلبی- تنفسی و همچنین میزان موالید نارس را نشان نداد.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه &shy;گیری: </span></span></strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">براساس یافته &shy;های این مطالعه، ذرات معلق بیشتر از ۱۰ میکرون تنها آلاینده خارج از سطح استاندارد تعیین شده در شهر سنندج ارزیابی شد، با وجود این تاثیر این آلاینده بر افزایش موارد مرگ معنی&shy; دار نبود.&nbsp; </span></span> <strong>Assessment of air quality in Sanandaj City and its association with cardiovascular- respiratory diseases, and </strong><strong>preterm birth in 2015-16</strong><strong><span dir="RTL"></span></strong><br> &nbsp;<br> <strong>Borhan Mansouri¹, Namamali Azadi², Amir Mohammadi³, Younes Hame Sadeghi⁴, <u>Ali Mansouri⁵</u>, Jameleh Majidi⁶</strong><br> 1. Assistant Professors, Medical Toxicology and Drug Abuse Research Center (MTDRC), Birjand University of Medical Sciences, Birjand, Iran.<br> 2. Assistant Professors, Biostatistics Department, School of Public Health, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran<br> 3. Environmental Science and Technology Research Center, Department of Environmental Health Engineering, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran.<br> 4. Kurdistan University of Medical Sciences, Sanandaj, Iran<br> 5.Student Research Committee, Kurdistan University of Medical Sciences, Sanandaj, Iran,Tel:083-66729189, Email:soranmansouri246@gmail.com<br> 6.Kurdistan University of Medical Sciences, Sanandaj, Iran<br> &nbsp;<br> &nbsp;<br> <strong>ABSTRACT</strong><br> <strong>Background and Aim:</strong> Over the past decades, air pollution in the urban areas has shown an increasing trend. Air pollutants have resulted in different diseases. The aim of this study was to study the air quality in Sanandaj City in 2015 and 2016 and investigate its potential relationship with cardio-respiratory disorders and premature birth.<br> <strong>Material and Method: </strong>This was a cross-sectional (descriptive-analytic) study, in which air pollutants data (Particulate Matter (PM₁₀), ozone, nitrogen dioxide, nitrogen monoxide, carbon monoxide, and sulfur dioxide) were collected from Department of Environmental Protection, Kurdistan Province. Data about cardio-respiratory diseases and preterm births were obtained from Tohid, Besat, and Tamin-e-Ejtemaee&nbsp;hospitals. Time series analysis was used to analyze the data.<br> <strong>Result: </strong>The results showed that the levels of all air pollutants except particulate matters of less than 10 microns were lower than the annual allowed limit. Associated risk analysis showed relationship of particulate matters with increased mortality rate due to cardiovascular diseases.&nbsp; However, time series analysis showed that none of the air pollutants had statistically significant associtation with the mortality rate of cardiovascular diseases and number of premature births.<br> <strong>Conclusion: </strong>The results of this study showed PM₁₀ as the only pollutants in Sanandaj air which was outside the standard limits and showed no significant relationship with mortality rate of cardio-respiratory diseases.<br> <br> &nbsp; ذرات معلق, ازن, دی اکسید گوگرد, بیماری‌های قلبی-تنفسی PM10, O3, SO2, Cardio-respiratory diseases 1 13 http://sjku.muk.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2933-1&slc_lang=fa&sid=1 Borhan Mansouri برهان منصوری borhanmansouri@yahoo.com 5400319475328460021074 5400319475328460021074 Yes مرکز تحقیقات مسمومیت ها و سوء مصرف داروها، دانشگاه علوم پزشکی بیرجند، بیرجند، ایران nammamali azadi نمامعلی آزادی n.azadi@hotmail.com 5400319475328460021075 5400319475328460021075 No دانشگاه علوم پزشکی ایران amir mohammadi امیر محمدی mohammadi.as768@gmail.com 5400319475328460021076 5400319475328460021076 No مرکز تحقیقات علوم و فناوری های محیط زیست jameheh majidi جمیله مجیدی majidi.j746@gmail.com 5400319475328460021077 5400319475328460021077 No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی کردستان، سنندج، ایران younes hamesadeghi یونس حمه صادقی unes.sadeghi34@gmail.com 5400319475328460021078 5400319475328460021078 No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی کردستان، سنندج، ایران ali Mansouri علی منصوری aligol_62@gmail.com 5400319475328460021079 5400319475328460021079 No کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی کردستان، سنندج، ایران