fa بررسی عوامل خطر پنوموتوراکس در نوزادان بستری شده تحت ونتیلاسیون در بخش مراقبت‌های ویژه نوزادان عمومى General پژوهشي اصیل Original Research چکیده زمینه و هدف: پنوموتوراکس شایعترین سندرم نشت هوای ریوی بوده و در دوران نوزادی از هر دوره‌ای از زندگی رایجتر است. تهویه مکانیکی با فشار مثبت یکی از شایعترین علل این وضعیت است. هدف این مطالعه بررسی عوامل خطر پنوموتوراکس در نوزادان بستری شده تحت ونتیلاسیون در بخش مراقبت‌های ویژه نوزادان بیمارستان بعثت سنندج بود. روش بررسی: این مطالعه به صورت مورد-شاهدی لانه گزیده انجام شد. گروه مورد، نوزادان دچار پنوموتوراکس تحت ونتیلاسیون در فاصله فروردین تا اسفند1391 بودند. گروه شاهد، نوزادان تحت ونتیلاسیون بدون پنوموتوراکس با زمان بستری نزدیک به گروه مورد بودند. 31 مورد و62 شاهد انتخاب شدند. جمع آوری اطلاعات از وضعیت این نوزادان با استفاده از پرونده پزشکی و حافظه دستگاه ونتیلاتور در 24 ساعت گذشته انجام شد. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS وآزمون های کای دو و فیشر برای متغیرهای کیفی، من ویتنی یو برای متغیر های کمی و تحلیل با رگرسون لجستیک جهت کنترل عوامل مخدوش کننده مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته ها: 3/61% از نوزادان مبتلا به پنوموتوراکس، پسر و7/38% دختر بودند. 3/61% از این نوزادان به روش سزارین و 7/38% به روش واژینال متولدشده بودند. میانگین سن حاملگی آنان 32 هفته و میانگین وزن تولدشان 1819 گرم بود. پنوموتوراکس در 74% از موارد در سمت راست، 13% در سمت چپ و 13% دوطرفه بود. بیماری غشای هیالن (HMD) شایعترین بیماری زمینه ای (2/74%) در نوزادان دچار پنوموتوراکس بود. 38% از نوزادان تحت تهویه کنترل فشاری (Pressure Controlled) در مقایسه با 1/7% از نوزادان تحت تهویه اجباری متناوب همزمان شده (SIMV) دچار پنوموتوراکس شدند که تفاوت معنی داری داشتند (03/0=p). پارامترهای تهویه ای مرتبط با افزایش خطر پنوموتوراکس شامل دفعات بالای تنظیم ونتیلاتور (001/0>p)، فشار حداکثر دمی بالا (001/0>p)، فشار مثبت انتهای بازدمی بالا (029/0=p) و فشار متوسط راه هوایی بالا (001/0>p) بودند. نتیجه گیری: به طور کلی می‌توان گفت عوامل خطر پنوموتوراکس در نوزادان تحت ونتیلاسیون در تحقیق ما مشابه سایر مطالعات است. یافته‌های ما نشان داد که تهویه کنترل فشاری (Pressure Controlled)، دفعات بالای تنظیم ونتیلاتور، افزایش فشار حداکثر دمی، فشار مثبت انتهای بازدمی و فشار متوسط راه هوایی عوامل خطر عمده پنوموتوراکس در نوزادان تحت ونتیلاسیون هستند. اجتناب از تغییر مکرر تنظیمات ونتیلاتور و کاهش پارامتر های ذکر شده در حدی که برای تأمین اکسیژن رسانی به ریه کافی باشد، جهت پیشگیری از پنوموتوراکس ضروری است. کلید واژه ها: پنوموتوراکس، نوزاد، تهویه مکانیکی، عوامل خطر وصول مقاله:7/2/92 اصلاحیه نهایی:27/5/92 پذیرش:3/6/92 ABSTRACT Background and Aim: Pneumothorax is the most common pulmonary air leak syndrome which occurs more frequently in the neonatal period than any other time of life. Mechanical ventilation with positive pressure is one of the most common causes of this condition. The aim of this study was to evaluate pneumothorax risk factors in mechanically ventilated neonates admitted to neonatal intensive care unit (NICU) of Besat Hospital in Sanandaj. Material and Methods: This was a nested case-control study. Case group were neonates under ventilation with pneumothorax admitted to NICU between April 2012 and March 2013. Control group included neonates under ventilation without pneumothorax whose admission times followed in the immediate chronology to the case group. 31 cases and 62 controls were selected. Data collection was performed by use of medical records and ventilator memory in the last 24 hours. The data were introduced into SPSS software. Analysis of qualitative variables was performed by chi-squared and Fisher test. We used Mann Whitney U test for analysis of quantitative variables and logistic regression in order to control confounders. Results: 61.3% of newborns with pneumothorax were male and 38.7% female. 61.3% of these neonates were born by Cesarean section and 38.7% by vaginal delivery. Their mean gestational age was 32 weeks and the mean birth weight was 1819 g. 74% of cases had pneumothorax in the right side, 13% left side and 13% bilaterally. Hyaline membrane disease (HMD) was the most common underlying disease (74.2%) in the newborns with pneumothorax. 38% of neonates under pressure controlled ventilation developed pneumothorax compared to 7.1% of neonates under synchronized intermittent mandatory ventilation (SIMV), which showed a significant difference (p=0.03). Ventilator parameters associated with higher risk of pneumothorax were more episodes of ventilator adjustments (P<0.001), high peak inspiratory pressure (p<0.001), high positive end expiratory pressure (p=0.029) and high mean airway pressure (p<0.001). Conclusion: In general pneumothorax risk factors in mechanically ventilated neonates in our investigation were similar to those of other studies. Our findings indicated that pressure controlled ventilation more episodes of ventilator adjustments, increased peak inspiratory pressure, positive end expiratory pressure and mean airway pressure are major pneumothorax risk factors in the mechanically ventilated newborns. To prevent pneumothorax, it is necessary to avoid frequent changes of ventilator adjustments and decrease in the above mentioned parameters to the levels enough to supply lung oxygenation. Key words: Pneumothorax, Neonate, Mechanical ventilation, Risk factors Received: Apr 27, 2013 Accepted: Aug 25, 2013 Conflict of interest: None declared پنوموتوراکس، نوزاد، تهویه مکانیکی، عوامل خطر Pneumothorax, Neonate, Mechanical ventilation, Risk factors 41 50 http://sjku.muk.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-416&slc_lang=fa&sid=1 Majid Mansouri مجید منصوری 540031947532846004936 540031947532846004936 No Kurdistan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی کردستان Nahid Ghotbi ناهید قطبی 540031947532846004937 540031947532846004937 No Kurdistan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی کردستان Masood Hasanvand Amozadeh مسعود حسن وند عموزاده Aramo42@yahoo.com 540031947532846004938 540031947532846004938 Yes Kurdistan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی کردستان Ebrahim Ghaderi ابراهیم قادری 540031947532846004939 540031947532846004939 No Kurdistan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی کردستان Siroos Hemmatpour سیروس همت پور 540031947532846004940 540031947532846004940 No Kurdistan University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی کردستان