Scientific Journal of Kurdistan University of Medical Sciences

fa رابطه انس با قرآن و جهت‌گیری مذهبی با سلامت روان در میان دانشجویان دانشگاه The Relationship between Quran Engagement and Religious Orientation with Mental Health among University Students روان شناسی بالینی Clinical Psychology پژوهشي اصیل Original Research زمینه و هدف :سلامت روان یکی از ارکان اساسی سلامت انسان است و عوامل معنوی و مذهبی می‌توانند در ارتقای آن نقش مهمی ایفا کنند. با وجود مطالعات متعدد درباره نقش مذهب در سلامت روان، شواهد مربوط به ارتباط انس با قرآن و جهت‌گیری مذهبی با سلامت روان در دانشجویان محدود و گاه متناقض است. این مطالعه با هدف تعیین رابطه انس با قرآن و جهت‌گیری مذهبی با سلامت روان در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی کردستان انجام شد. مواد و روش‌ها: این مطالعه مقطعی از نوع توصیفی _ تحلیلی بر روی 237 دانشجوی دانشگاه علوم پزشکی کردستان انجام شد. نمونه‌گیری به روش خوشه‌ای دو مرحله‌ای صورت گرفت. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه سلامت عمومی گلدبرگ (GHQ-28)، پرسشنامه انس با قرآن و پرسشنامه جهت‌گیری مذهبی آلپورت گردآوری شدند. برای بررسی روابط بین متغیرها از ضریب همبستگی اسپیرمن و برای شناسایی عوامل مرتبط با سلامت روان از رگرسیون خطی چندگانه استفاده شد. سطح معنی‌داری آماری کمتر از 05/0 در نظر گرفته شد. یافته‌ها: میانگین نمرات سلامت روان، انس با قرآن و جهت‌گیری مذهبی بترتیب 04/13±57/28، 68/14±12/61  و 68/10±78/64  بود. انس با قرآن با سلامت روان (0۲۴/0 = p، 147/0- =rs) و همچنین دو مولفه آن؛ اختلال کارکرد اجتماعی (0۰۲/0 = p، 198/0- =rs) و افسردگی (0۱۶/0 = p ، 156/0- =rs) همبستگی منفی ضعیف اما از نظر آماری معنی‌داری داشت. جهت‌گیری مذهبی درونی نیز با سلامت روان (0۴۹/0 = p، 128/0- =rs) و مولفه افسردگی (0۰۲/0 > p، 198/0- =rs) همبستگی منفی و معنی‌داری داشت. در حالی که، جهت‌گیری مذهبی بیرونی فاقد هرگونه همبستگی معنی‌دار با اختلال سلامت روان (۹۰۶/0 < p، 008/0 =rs) و خرده مقیاس‌های آن بود. در مدل رگرسیون چندگانه، پس از تعدیل متغیرهای دموگرافیک، تنها دانشکده محل تحصیل با اختلال سلامت روان ارتباط معنی‌دار داشت. در حالی که انس با قرآن و جهت‌گیری مذهبی ارتباط معنی‌داری با اختلال سلامت روان نداشتند. نتیجه‌گیری: یافته‌های این مطالعه نشان داد که انس بیشتر با قرآن با سلامت روان بهتر، به‌ویژه کاهش افسردگی و اختلال کارکرد اجتماعی، همراه است و ارتباط نزدیکی با جهت‌گیری مذهبی درونی دارد. اگرچه در مدل چندمتغیره انس با قرآن و جهت‌گیری مذهبی پیش‌بین مستقل سلامت روان نبودند، نتایج بر اهمیت تقویت ابعاد معنوی و ارتقای ارتباط با قرآن به‌عنوان بخشی از برنامه‌های ارتقای سلامت روان دانشجویان تأکید می‌کند. انجام مطالعات طولی برای بررسی روابط علّی و شناسایی سایر عوامل مؤثر بر سلامت روان توصیه می‌شود.   Background and Aim: Mental health is a fundamental component of overall health, and spiritual and religious factors may play an important role in its promotion. Despite growing evidence on the role of religiosity in mental health, research examining the associations of Quran engagement and religious orientation with mental health among university students remains limited and, in some cases, inconsistent. This study aimed to investigate the associations of Quran engagement and religious orientation with mental health among students at Kurdistan University of Medical Sciences. Materials and Methods: This descriptive-analytical cross-sectional study was conducted among 237 students at Kurdistan University of Medical Sciences. Participants were selected using a two-stage cluster sampling method. Data were collected using the 28-item General Health Questionnaire (GHQ-28), the Quran Engagement Questionnaire, and Allport’s Religious Orientation Scale. Spearman’s rank correlation coefficient was used to examine associations between variables, and multiple linear regression analysis was performed to identify factors associated with mental health. Statistical significance was set at p < 0.05. Results: The mean scores for mental health problems, Quran engagement, and religious orientation were 28.57 ± 13.04, 61.12 ± 14.68, and 64.78 ± 10.68, respectively. Quran engagement was weakly but significantly negatively correlated with overall mental health problems (rₛ = −0.147, p = 0.024), as well as with social dysfunction (rₛ = −0.198, p =0.002) and depression (rₛ = −0.156, p=0.016). Intrinsic religious orientation was also negatively and significantly correlated with overall mental health problems (rₛ = −0.128, p=0.049) and depression (rₛ = −0.198, p>0.002). In contrast, extrinsic religious orientation was not significantly correlated with overall mental health problems (rₛ = 0.008, p<0.906) or any of its subscales. In the multiple regression model, after adjustment for demographic variables, only the faculty in which students were enrolled was significantly associated with mental health problems. Neither Quran engagement nor religious orientation remained significantly associated with mental health problems in the adjusted model. Conclusion: Greater Quran engagement was associated with fewer mental health problems, particularly lower levels of depression and social dysfunction, and was more closely related to intrinsic rather than extrinsic religious orientation. However, neither Quran engagement nor religious orientation was an independent predictor of mental health problems after adjustment for demographic characteristics. Longitudinal studies are warranted to clarify the temporal and potentially causal relationships between Quran engagement, religious orientation, and mental health and to identify other determinants of students’ mental health.   سلامت روان, انس با قرآن, جهت‌گیری مذهبی, دانشجویان, سلامت عمومی Mental health, Quran engagement, Religious orientation, students, General health 0 0 http://sjku.muk.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-8593-1&slc_lang=fa&sid=1 saeedeh jafari سعیده جعفری jafaris2022@iran.ir 5400319475328460074658 5400319475328460074658 No نمامعلی آزادی azadinm@hotmail.com 5400319475328460074659 5400319475328460074659 No shahram sadeghi شهرام صادقی shahram.snna@yahoo.com 5400319475328460074660 5400319475328460074660 No khodadad asemi خداداد عاصمی kh.asemi2026@iran.ir 5400319475328460074661 5400319475328460074661 Yes